Baneri



www.erasmusi.org       6-9-2010
Poezi
Xhelaludin Rumi

Nė  shtratin e vdekjes 

Shko, puqe kokėn tėnde mbi nėnkresė, mė brakti;

mė lėr vetėm tė shkatėrruar, tė lodhur nga udhėtimi

i kėsaj nate, i pėrpėlitur nė njė ethe pasioni deri nė sabah.

            O qėndro dhe bėju falės

            ose nėse do, ji mizor dhe largohu

Fluturo prej meje, larg shqetėsimit;

merr rrugėn e sigurisė, larg kėtij rreziku. 

Ne jemi rritur nė kėtė  qoshe tė zisė

duke rrotulluar rrotėn e ujit me njė rrėke lotėsh.

Ndėrsa njė tiran me zemėr guri therr, dhe

askush nuk i thotė”gatitu tė paguash paratė e gjakut”

Besimi tek mbreti vjen lehtė  nė kohė tė dashura,

po qėndro besnik dhe duro tani, dashnor i zbehtė. 

Nuk ka kurim pėr kėtė  dhimbje, pos vdekjes. 

Nė njė ėndėrr natėn e kaluar pashė

njė burrė plak nė kopshtijen e dashurisė

duke ma bėrė me dorė, duke mė thėnė “Avitu”.

Nė kėtė shteg, Dashuria ėshtė smeraldi,

e gjelbra e bukur qė  largon kucedrat,

mjaft, jam duke e humbur veten. 

Nėse je njeri qė mėson, lexo

ndonjė gjė klasike,

historinė e mundimit njerėzor dhe mos u kėnaq

me vargje mediokre.  

Bismillah 

Ėshtė zakoni yt tė ecėsh ngadalė

prej vitesh mban njė  brengė.

Kaq i rėndė, si mund tė  jesh i thjeshtė?

Me kaq shumė fije, si pret tė arrish ndokund? 

Ji i gjerė si ajri tė  mėsosh njė tė fshehtė.

Deri tash, je pjesė tė  barabarta argjile

dhe uji, baltė e trashė. 

Abrahami mėsoi si dielli dhe hėna dhe tėrė yjet

janė vėnė.

Ai tha nuk do t'i shoqėroj mė shokė Zotit 

Jemi kaq tė dobėt. Dorėzoju hirit.

Oqeani kujdeset pėr secilėn valė

derisa mbėrrin nė breg.

Ke nevojė pėr mė  shumė ndihmė sesa kujton.

Po pėrpiqesh ta jetosh jetėn tėnde nė njė skelė

thuaj Bismillah, nė emėr tė Zotit,

sic bėn imami me njė  thikė kur bėn kurban kafshėn 

Bismillah thuaj vetes sė vjetėr

pėr tė gjetur emrin tėnd tė ri. 
 
 

Ghazal 441  

Tregoje fytyrėn Tėnde, sepse kopshtijat dhe trėndafilnajat janė ato qė dua.

hapi buzėt e Tua, sepse mjalti i bollshėm ėshtė ajo qė dua.

Diell i bukurisė, dil pėr njė moment jashtė prej resė, sepse

ai shkėlqim dhe ai nur ėshtė  ajo qė dua. 

qė prej ajrit tėnd dėgjova tingullin e njė daulleje; U ktheva

sepse parakrahu i sulltanit ėshtė ajo qė dua.

Ti the gjithė kapricio, “Mos mė shqetėso mė, zhduku!”

Ajo e thėnura jote “Mos mė shqetėso mė!” ėshtė ajo qė dua.

Edhe refuzimi yt, “Zhduku, mbreti nuk ėshtė nė shtėpi”

dhe mendjemadhėsia dhe egėrsia e portierit, janė ato qė dua.

Nė dorėn e cdokujt qė  ekziston ka metal bukurie

ajo gurore hijeshie dhe ajo minierė janė ato qė dua.

Kjo bukė dhe ky ujė  i rrotės sė qiejve janė si njė rrėke

tradhėtare. unė jam peshku, Omani ėshtė ajo qė dua.

Po qaj si Jakubi, ah! ah! fytyra e dėlirė e Jozefit tė Kanaanit

ėshtė ajo qė dua. 

Pasha Allahun, pa ty ky qytet ėshtė njė burg pėr mua;

Endem jashtė, mali dhe shkretėtira janė ato qė dua. 

Zemra ime ėshtė e shqetėsuar prej kėtyre bashkėudhėtarėve

shpirtdobėt; Luani i Zoti dhe Rustam-i Dastanit janė ato qė dua.

Shpirti im ėshtė i sėmurė  prej Faraonit dhe tiranisė sė tij; nuri i

fytyrės sė Musės, tė  birit tė Imranit ėshtė ajo qė dua. 

Jam i lodhur nga kėta njerėz tė pėrlotur, tė mbushur me ankim;

ai ankim i fryrė dhe i zhurmshėm i kėtyre pijanecėve ėshtė ajo qė dua.

Jam mė i rrjedhshėm sesa bilbili, por prej zilisė vulgare

njė vulė kam nė  gjuhė, dhe tė ankuarėt ėshtė ajo qė dua. 

Mbrėmė, sheikhu pėrshkroi gjithė qytetin, me njė llambė nė dorė

duke thirrur “jam i lodhur prej kafshės dhe djallit, njė njeri kam dėshirė(tė gjej

Ata thanė, “Ai nuk gjendet, edhe ne kemi kėrkuar”. Ai u gjegj

“Atė, tė cilin nuk mund ta gjejmė, atė dėshiroj (tė gjej)”

Ndonėse jam pa asnjė  kacidhe, nuk do ta pranoj njė kornelion

tė vockėl, pasi ai kornelion i rrallė i cmuar ėshtė ajo qė dua..

I fshehur prej cdo syri, dhe tė gjithė gjėrat janė parė prej Tij -

ai, i Fshehuri, i shpallur nėpėr aktet ėshtė ajo qė dua.

Gjendja ime ka shkuar pėrtej cdo dėshire dhe malli; prej

minierės dhe vendit tė  elementėve ėshtė ajo qė dua.

Veshi im e dėgjoi pėrrallėn e besimit dhe u deh; ku ėshtė pjesa

e shikimit? Forma e besimit ėshtė ajo qė dua.

Nė njė dorė  kupa e verės, nė tjetrėn kacurreli i tė Dashurit -

tė vallėzoj kėshtu, nė mes tė sheshit, ėshtė ajo qė dua.”

Violina thotė “Jam e vdekur prej tė priturit; dora, fundi dhe harku

i Uthmanit ėshtė ajo qė dua.” 

Jam njėherazi violina e Dashurisė, dhe Dashuria ėshtė violinisti;

ky nder i tė luajturit prej tė GjithėMėshirėshmit ėshtė ajo qė dua.

Rapsod dinak, numėroje kusurin e kėsaj ode nė kėtė mėnyrė

sepse nė kėtė  mėnyrė kam dėshirė. 

Tregoje fytyrėn tėnde prej lindje, Diell i Krenarisė sė Tabrizit;

Jam zogu kryekurorė, prania e Solomonit ėshtė ajo qė dua. 
 

Ghazal 1919 

Kjo ėshtė dashuri: tė  fluturosh nė qiell, cdo cast tė grisėsh

qindra vello;

Sė pari, pėr t'u shkėputur nga fryma – hapi i parė pėr tė hequr dorė

nga kėmbėt

Tė heqėsh dorė  nga kjo botė, tė shohėsh vetėm atė qė ti vetė 

ke parė 

Unė thashė, “Zemėr, urime qė hyre nė rrethin e tė dashurve,

mbi tė parėt pėrtej kutit tė syrit, mbi tė vrapuarit nė luginėn e

kraharorėve.” 

Prej nga erdhi kjo frymė, O zemėr? Prej nga erdhi kjo rrahje,

O  zemėr? 

Zog, fol me gjuhėn e zogjve: Unė do i jap vėmendje kodeve tuaj 

Zemra tha : Isha nė punishte, ndėrkohė qė shtėpia e ujit dhe argjilės

po piqej.

“Po fluturoja prej punishtes ndėrsa punishtja po krijohej”

“Kur nuk rezistoja dot mė, ata mė tėrhoqėn zvarrė;

si mund ta them se si mė  tėrhoqėn?”  
 
 
 
 

Poemat e Dasmės  

***  
 

Bekimet qė rrjedhin nė  cdo dasėm

u bashkofshin, O Zot, nė  dasmėn tonė!

      Bekimet e Natės sė Kadrit,

      muajit tė agjinimit

      iftarit

bekimet e takimit te Ademit me Havanė

bekimet e takimit tė  Jozefit me Jakubin

bekimet e kėqyrjes nė  parajsė tė tė gjithė vendeve

dhe mė, njė bekim tjetėr qė nuk vendoset me fjalė:

      shpėrndarjen e frutshme tė gėzimit

      tė  fėmijėve tė Shayakut

      dhe pleqve tanė! 

Nė shoqėrimin tonė dhe gėzim

qofsh ti si qumėsht dhe mjaltė

nė bashkimin dhe besnikėrinė,

njėsoj si sheqeri dhe hallva

Bekimet e atyre qė ngrejnė  dolli

dhe atij qė shtin verėn

pagėzofshin atė qė  tha Amen dhe

atė qė bėri lutjen. 
 

***  
 

Kjo martesė  - Ode 2667 

Qoftė e bekuar kjo martesė  e kėto betime

Qoftė si qumėshti i ėmbėl,

kjo martesė, si verė  dhe hallvė.

Dhėntė kjo martesė  fruta dhe hije

si palma e hurmės.

Qoftė kjo martesė  plot me tė qeshura,

cdo dite, njė ditė  nė xhennet.

Qoftė kjo martesė  njė shenjė dhimsurie,

njė vulė gėzimi kėtu dhe pas kėsaj.

Pastė kjo martesė  njė fytyrė tė dėlirė dhe njė emėr

tė mirė, njė fatbardhėsi si mirėpritje,

si hėna nė qiellin e kaltėr e tė pastėr.

Jam pa fjalė tė pėrshkruaj sesi shpirti

mė troshollitet nė  kėtė martesė.

*** 

Martesa nė  mesditė 

A e di vėlla, se je njė  princ?

njė bir i Ademit. Dhe ajo shtrigė e Kabulit

e cila tė mban me ngjyrėn dhe parfumin e saj

ėshtė bota?

Thuaji fjalėt, kėrkoj strehė

tek Zoti i Mesditės. 

Shmange frymėmarrjen e nxehtė  qė tė mban lidhur

me tė. Ajo fryn frymė  mbi nyje dhe askush

nuk mund t'i zgjidhė. Ndaj erdhėn profetėt.  

Shih pėr ata, fryma e tė  cilėve ėshtė e freskėt

kur ata marrin frymė  mbi nyje, ato lėshohen. 

Gruaja e vjetėr e botės tė ka shtėnė ty nė rrjetėn e saj

pėr gjashtėdhjetė vjet. Frymėmarrja e saj

ėshtė fryma e zemėrimit tė Zotit. Por mėshira

e Tij ka mė shumė  fuqi. Mėshira ėshtė pėrpara zemėrimit.  

Ti duhet tė martohesh me shpirtin tėnd.

Ajo martesė ėshtė  rruga.

Bashkimi me botėn ėshtė  sėmundje.  

Por ėshtė kaq e vėshtirė  tė ndahesh nga kėto forma!

Nuk ke durim sa duhet tė  heqėsh dorė?

Po si ke durim tė mjaftueshėm tė bėsh pa Zotin? 

Nuk mund tė heqėsh dorė  nga pija e errėt e dheut?

Po si mund tė mos pish nga ky burimi tjetėr? 

Ti sheqtėsohesh, thua, kur nuk pi prej

fermentimit tė botės. Por nėse pėr njė cast

tė shihje bukurinė  e ujit tė qartė tė Zotit

do tė mendoje se ėshtė  lėng plot balsam.  

Afėrsia me tė Dashurin ėshtė nuri i jetės tėnde.

Martohu me tė Dashurin. Lėre gjembin e egos

tė rrėshqasė prej shuallit tė kėmbės. 

Sa clirim tė jesh bosh!

E qė Zoti mė pas tė tė japė jetė. 

Kur qėndron i lidhur pas mėndjes dhe dėshirės, ngecesh

nė baltė si njė  gomar pa sy. 

Vazhdo t'i marrėsh erė  kėmishės sė Jusufit.

Mos u kėnaq me dritėn e marrė borxh.

Lėr tė shkėlqejė  fytyra dhe vetulla jote nė bashkim me Tė. 

***  

Nata e martesės 

Ditėn qė do tė  vdes, shtroja ime do tė vazhdojė

por mos mendoni se zemra ime ėshtė ende mbi dhe!

Mos vajtoni dhe mos mė  mėshironi: “ah sa keq, sa mjerė!” 

do tė bini nė kurthin e djallit -  ah sa keq, sa mjerė.

mos qani “Ah, iku!”  nė varrimin tim -

pasi pėr mua kjo ėshtė  njė kohė e takimit tė gėzuar

mos thoni “Lamtumirė” kur tė mė shtini nė varr -

njė perde ėshtė  pėr bekimin e pėrjetshėm. 

Ju e patė “tė zbresė” - tani shiheni tė ngrihet 

A ėshtė agu dhe perėndimi tė rrezikshėm pėr hėnėn e diellin?

Juve ju duket si rėnie, por ėshtė ngritje;

qefini duket si burg, por do tė thotė liri. 

Cila farė ra nė  tokė dhe nuk mbiu aty?

pse dyshoni pėr fatin e farės sė njeriut? 

Cila kovė nuk erdhi pa u mbushur nga ujėnaja?

Pse duhet Shpirti i Yusafit tė ketė frikė nga ky pus? 

Mbylleni kėtu gojėn tuaj dhe hapeni nga ana tjetėr

ashtu qė himnet tuaja tė luhen nė As-kurrė-tokėn.

Pėrktheu: Ummu Zejneb


Untitled Document

© Copyright www.erasmusi.org

Designed by Pashai